SONY DSC

Tối hôm kia tôi nằm mơ thấy cả nhà về lại Paris. Trong giấc mơ là sau 6 tháng ở Bỉrmingham thì tôi được luân chuyển về lại nước Pháp. Không hiểu sao vừa đặt chân tới Pháp tôi đã thấy ớn ớn, sợ sợ, kêu la inh ỏi là tàu xe chật chội xa xôi quá, chịu không được, cho về vùng đất xấu xí và yên tĩnh bên kia biển đi. Sáng tỉnh dậy thấy sao mà mơ mà mình cũng thực tế và ngu ngốc quá vậy. Người ta mơ thấy sao trời, cá biển, quần áo, ngựa xe mà mình thì mơ toàn tàu điện, công việc, khổ sở gì đâu. Có một điều đã ám từ đời vào mơ đó là nỗi sợ những bậc cầu thang ở Metro Paris.

Metro ở Paris được xây dựng từ hàng trăm năm trước nên nhiều bến tàu rất cũ kĩ, không được trang bị thang máy, hay thang cuốn, điển hình là bến St Michel Notre -dame, nơi mỗi ngày chứa chấp hàng ngàn khách du lịch qua lại. Cầu thang ở đây nhỏ, dài, xoắn xuýt, đi mệt đuối, chưa kể hôm nào từ Việt Nam sang, bắt tàu B từ sân bay đi tới đây để chuyển qua tàu C. Hành trình chuyển tàu chỉ trong bến mà thấy còn mệt hơn đi trekking núi Alps hay chuyến bay 11 h từ phương Đông. Valy tầm 30 kgs được bê lên bê xuống, cầu thang nối tiếp cầu thang, vừa đi vừa tự chửi mình nhục vì miếng ăn, lần sau về thì nhẹ nhạng cái valy 10 kgs váy áo xinh đẹp thôi. Ai ngờ lần sau về vẫn 30 kg đồ ăn, còn thêm con nhợn cắp nách tóc đen, nhắng nhít, miệngthơm thơm mùi sữa. Mỗi lần đưa con vào Paris chơi, tới St Michel Notre Dame, muốn đi lên mặt đất là hai vợ chồng hò nhau khiêng kiệu, khệ nệ hết mấy trăm bậc tình yêu, trong nụ cười khoái chí của em nhỏ. Đêm về, hai bạn ngơ ngác hỏi nhau, ngày nay thong dong Paris hoa lệ mà sao đau lưng đau tay như mới đi cấy mạ non vậy?

Thằng cậu mỗi lần đi công cán về, qua bến tàu này là bắt đầu show cởi đồ giống James Blunt trong You are beautiful, cởi hết áo từ áo ấm tới sơ mi, mặc mỗi con ba lô, rồi nhảy vào biển mồ hôi. Về tới nhà mặt mũi đóng muối, áo ba lỗ ướt đẫm thấm cả balo, vứt hành lý qua bên, ngồi phịch xuống cái sofa đã gẫy lò xo (sau nhiều lần ngồi bịch như thế), môi vén lên rồi tuôn một tràng mĩ từ về Paris, không ngớt không ngớt. Nó có thể ca thán từ sáng đến tối, từ tối đến thâu đêm, bất tận như khi nói về sự bất mãn với ngành nghề Kiến trúc. Hiếm có đứa nào chua ngoa, đanh đá, mà mặt vẫn cool ngầu như vậy.

Sự thật sau sự bực mình này có một phần đóng góp của những bậc thang gỗ, nhỏ xinh, xoắn quẩy, cao 3 tầng của khu nhà Haussman kiểu cũ. Khi thuê căn hộ này là chúng tôi đã ở thời kì đỉnh cao tuyệt vọng. Hồ sơ mang rải tới mười mấy nơi, đi coi nhà cũng cả chục lần, khắp hang cùng ngõ hẻm mà toàn chỉ nhận được những cái lắc đầu. Tới khi gặp được ông chủ nhà này, mến người Việt, lại đang cần cho thuê gấp để hai vợ chồng ông còn lên đường đi chơi nên ông đồng ý ngay sau 1 ngày. Hai đứa quýnh quáng tới kí kết ngay, chả thèm quan tâm nhà ở tận tầng 3 chót vót, một mặt quay ra vườn nên làm tổ cho muỗi sinh sống mỗi mùa mưa. Hồi có bầu 6 tháng nhờ đi lại cầu thang nhiều mà tôi bị co thắt liên tục tới mức phải uống thuốc và nằm giường 1 tuần để tránh sinh non. Tới khi con ra đời thì sáng sáng 1 tay cắp cục cưng 10 kí, một tay xách bịch rác tương đương, lúc về lại một tay cục cưng, một tay túi đồ ăn siêu thị nặng như bịch rác.

Cứ còm cõi như thế đi qua 2 năm cầu thang xoắn với kỉ niệm cùng hàng xóm: thằng nhóc Lucien mặt lúc nào cũng tươi như hoa, mấy lời hỏi thăm ân cần từ bà Bah bah, chào hỏi ông già người Bồ lúc nào cũng say xỉn, bà già Dominique xuýt xoa Lucie dễ thương. Paris nhiều lúc không nhớ, nhưng ngôi nhà mà cái gì cũng chê bai được ấy lại nhớ nhiều, từ cái phòng tắm bé tí hin, mỗi lần mở cửa lại kêu tiếng đánh thức con, những trận muỗi cuồng phong, cái lạnh ở phòng khách dù sưởi mở hết cỡ, sàn bếp bẩn quanh năm do bóc lớp dán, cái vòi nước rò rỉ, thế nhưng khi ngồi trên bậu cửa sổ nhìn ra khu vườn xanh lá mùa xuân và hơi nóng tỏa nhè nhẹ từ lò sưởi thì những thứ đáng ghét kia đi vào dĩ vãng.

Hồi nhỏ, ngôi nhà đầu tiên bố mẹ mua, rộng 16 m2, hai tầng, chị em ở trên, bố mẹ ở dưới. Một buổi tối tôi xuống nhà lấy nước, lúc lên lười bật đèn cầu thang, đầu đang nghĩ mông lung gì đó thì hù. Thằng em từ đâu lao ra, tôi hét toáng lên “ma, ma” y như trong phim thiếu nhi Kính vạn hoa hay Đội đặc nhiệm nhà C21. Cả nhà cười lăn để con bé mặt đỏ như gạch. Cầu thang ấy lúc nào cũng tối, có cái tay cầm cao, bọc đá, sờ lúc nào cùng lành lạnh, nên ít khi tôi lưu trú. Sang nhà mới, cầu thang tay cầm bằng gỗ, bậc thang dính vào tường, lộ những khoảng hở rất đáng sợ lại làm tôi thích thú. Cầu thang lúc nào cũng sáng trưng, khi ngồi ở bậc thang có thể thõng chân xuống thoải mái. Ngồi 1 bậc, để truyện lên một bậc, đọc thích thú hơn ngồi bàn học. Thi thoảng hứng lên thì mang đồ chơi ra cầu thang ngồi tí toáy. Thằng em thì tranh cái mái nhà bằng, lót gạch chống nóng lúc nào cũng bỏng rát chân, để lên mỗi trưa hè. Nó rất thích tự đầy ải bản thân. Còn tôi thì tranh cái cầu thang mọc ra từ tường, cheo la cheo leo.

Khi chuyển ra Hà Nội, cầu thang chẳng có gì xuất sắc, lát đá, xoáy xoáy, 3 tầng, mà thanh niên khỏe mạnh ưu tú mới đi đầy lên tầng cao nhất sống. Cứ mỗi cuối tuần mẹ lại bắt đi lau cầu thang. Mỗi nhát giẻ lau là 1 bậc, lao miệt mài như lấy bút lông quẹt một gạch, càng lau càng bị cuốn, nhoay nhoáy 1 tí là  xong 3 bậc tầng lầu . Thế nhưng khi nào mẹ nói đi lau cầu thang thì cũng làm mặt ủ dột, miệng kêu than, tay chân tự nhiên nhức mỏi. Cầu thang đó à nỗi ám ảnh của mẹ.  Sáng nào phơi đồ mẹ cũng đi 4 tầng, vừa phơi vừa tưới khế tưới quỳnh. Khi hai chị em đi rồi, tầng 3 bỏ không nhưng tuần nào mẹ cũng phải leo lên lau dọn cho sạch. Bố thì cả năm leo lên 1 lần dọn mâm ngũ quả. Mẹ sau này bị nhức mỏi chân thì ngán cảnh dọn dẹp quá, bỏ rơi cầu thang tìm tới chung cư. Giờ mẹ nói mẹ không xuống mặt đất nữa đâu. Chúc mừng mẹ đã ra nhập giới thích sống trên trời mơ mơ mộng mộng giống 2 đứa con, kèm thằng con rể.

Cũng có thật nhiều cái cầu thang thú vị khiến người ta nhớ, như xoáy ốc của bảo tàng Vatican, cầu thang thể hiện sự lớn dậy của người Do Thái ở bảo tàng Do Thái ở Berlin, cầu thang nhỏ vừa đi vừa thở lên đỉnh cao của nhà thờ Strasbourg.

Lần đầu tiên đi Tây, trường phát cho cái phòng ở tầng 1, có cái cầu thang hẹp thật hẹp. Bê valy lên mà quẹt hết bên này bên kia tường. Cầu thang thẳng tắp, không lươn lẹo, luồn lách. Cầu thang có mùi đặc trưng của không gian kín, rất ngộp, rất nồng. Thứ mùi mà tới 6, 7 năm sau vẫn đánh thức tiềm thức như dấu hiệu về một cuộc sống mới. SỰ sống vốn không phải là nội dung duy nhất của sự tồn tại của mỗi người, nhưng sự sống với khả năng lan tỏa mãnh liệt ở mọi vùng đất thì luôn là một chủ đề đáng tò mò. Con người thật kì diệu, có thể sống được trong mọi môi trường khắc nghiệt từ thể chất tới tinh thần. HỌ luôn biết cách vượt lên gian khổ như một bản năng, như cái cách mà Lucie bé nhỏ hì hụi leo lên cầu thang, mệt mỏi như vui thích. Em cứ leo đi leo lại mãi không chán. Cầu thang vừa là thử thách vừa là trò chơi. Những khó khăn đến với chúng ta cũng vậy, là thử thách nhưng cũng chỉ là trò chơi, nghĩ đơn giản, làm giản đơn lại có thể chiến thắng.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s