Cairo thế giới đa chiều (P1)

Cairo, một buổi chiều khói bụi.

Chiếc taxi lao vun vút trên con đường cao tốc. Ngó xung quanh, tất cả những kẻ lái ô tô đều đang buôn điện thoại. Họ bận rộn hay đang cố che đi sự ngao ngán. Khói bụi phủ mờ hết những khuôn mặt hồi giáo, tàn ác hay thân thiện, khắc khổ hay sướng vui khi họ đang trải qua những thời khắc lịch sử. Thành phố này lúc nào chẳng vậy, bụi khói ám trời.

Khói bụi chỉ lộ ra chân dung Mubarat. Kẻ thất thế vẫn đâu đó hiện diện trong những câu chuyện hàng ngày. Người lái xe taxi không biết nói tiếng anh, ú ớ chỉ chúng tôi dinh cư của gã, rồi lấy tay kề lên cổ khi chúng tôi hỏi ¨Hắn giờ ở đâu ?¨. Ông ta đâu hiểu chúng tôi hỏi gì, ông ta chỉ muốn xử kẻ độc tài. Anh chàng Mohamed kêu nhặng lên ¨Kẻ khốn ấy khi có quyền thì ăn chơi khỏe mạnh, giờ thì giả bộ nằm bệnh viện trốn hầu tòa. Chúng tôi thèm đẩy lão xuống vực¨. Vâng, anh cứ đẩy đi, không chỉ anh mà vô vàn kẻ muốn làm thế rồi lại đau đáu đẩy gã rồi, kẻ lên thay có khá hơn không?Đấy là chuyện ở huyện mà dân Cairo vẫn bàn bạc giữa quảng trường Tahir. Họ ngồi uống trà, ăn bánh mì, cắm trại tranh luận sôi nổi. Không vũ trang, không nổi loạn như tivi sách báo vẫn đưa. Chúng tôi đi qua vẫy tay, họ nhoẻn miệng, những kẻ đang làm cách mạng. Có lần, chúng tôi đi vào con đường dây thép gai, đầy xe tăng và những anh lính hiền khô. Chẳng có gì đáng sợ cả khi mà súng chưa bóp còi và bom chưa nổ. Tôi chả thích ba hoa chuyện chính trị nhức óc, tôi chỉ muốn nói ¨Cairo không đáng sợ hay bất ổn đâu, đến đó đi, vui lắm. Một thế giới khác, thật khác châu Âu cổ kính hay châu Á lạo nhạo”.

Phần 1: Thế giới các Pharaoh

Nói đến Cairo, họ nghĩ tới Giza.

Nói đến Cairo, tôi nhớ về Saqqara.

Xét cho cùng, cả tôi và họ đều quan tâm đến Kim tự tháp. Được xây
dựng theo biểu tượng của thần Ra, kim tự tháp là bước đệm cho linh hồn các Pharaoh gia nhập thế giới các vị thần. Hàng ngày mặt trời lặn sau lưng kim tự tháp, như ánh sáng cuộc đời của một Pharaoh đã tắt. Để sớm mai nó lại mọc rực rỡ, cửa Kim tự tháp đón tia nắng đầu ngày, các Pharaoh hồi sinh. Cứ thế cuộc sống là bất diệt, không đầu không kết. Dân Ai Cập tin rằng cuộc sống ở bên kia thế giới là vĩnh cửu, con người chỉ ở tạm trần gian. Nhà thì bé nhưng mộ phải to. Chẳng cung điện nào của Pharaoh còn tới bây giờ mà mộ của họ thì cứ vững chãi trong gió cát sa mạc.

Họ hỏi ¨Kim tự tháp có từ bao giờ¨

Thế giới bảo ¨Từ khi Pharaoh muốn phô trương¨, dân Ai Cập bảo ¨Từ khi có Imhotep vĩ đại¨.  Từ khi Imhotep nhấc 6 quan tài đá vuông vức cỡ bự đặt lên nhau, kim tự tháp ( step pyramid) ra đời thay cho các Mastaba. Và Pharaoh Zoser được hưởng đặc ân đầu tiên ấy ở Saqqara. Khi nói đến Saqqara, tôi thường hay nhầm lẫn với Dashur. Tôi đến đây, bước vào bên trong Red pyramid để thấy chẳng có gì ngoài bóng tối mênh mông. Dù hoàn hảo hơn nhưng kim tự tháp đỏ ( red pyramid) đã để mất thân thể pharaoh Sneferu vào tay người anh vẹo vọ của mình ( bent pyramid). Khi kim tự tháp vẹo vọ này ra đời, Sneferu quá chán nản với dị tật góc của nó mà khởi công kim tự tháp còn lại. Hài hước là ông chết trước khi kim tự tháp đỏ hoàn thành. Sneferu phải chung sống vĩnh hằng với thứ mình ghét. Kết cục bi thương này cũng bởi ông, khi ngửi thấy cái chết đang đến gần, Sneferu giục giã hoàn thành kim tự tháp. Kiến trúc sư của ông vội vàng thay đổi góc lệch từ 54 còn 43 độ, công trình này mới xấu xí thế. Dù sao đó cũng là dấu ấn đầu tiên của một kim tự tháp đúng nghĩa.

Step pyramid và Red pyramid

Họ hỏi ¨Trong kim tự tháp có gì?¨

Thế giới bảo ¨Có của cải tích lũy khi sống¨, dân Ai Cập bảo ¨Có của cải cho cuộc sống vĩnh hằng¨. Trên bức tường đá trong lăng mộ, hành trình rời cõi tạm đến với thánh thần của Pharaoh được khắc họa. Họ mang theo của cải không chỉ để  đảm bảo một cuộc sống vương giả sau cái chết, mà còn mua chuộc, phúng tiến các vị thần để được thành thần thánh. Tôi hỏi anh guide ¨Pharaoh có chôn theo thê thiếp như bên Trung Quốc?¨ . ¨Không đâu, họ chỉ xây quanh mình những kim tự tháp nhỏ (satellite pyramid) cho vợ con, những kẻ thân yêu nhất, ở Dahsur hay ở Giza đều có¨.

Họ hỏi ¨Ai đã xây Kim tự tháp?¨

Thế giới bảo ¨tụi nô lệ¨, người Ai cập bảo ¨chúng tôi¨. Mỗi năm dân Ai Cập đi thực hiện nghĩa vụ này vài tháng để bày tỏ sự yêu kính với đấng tối cao và cũng là một cách để kiếm thêm tiền. “Kim tự tháp không phải là cái ách đầy ải con người mà cơ hội tạo công ăn việc làm” anh guide gân cổ giải thích . Thật sự, đây không chỉ là kì tích kiến trúc, xây dựng, còn là kì tích về việc quản lí xã hội và  sự tôn sùng bề trên. Ai Cập tự hào vì điều đó.

Họ hỏi ¨ Kim Tự Tháp được xây như thế nào?¨

Thế giới bảo ¨Nhờ người ngoài hành tình¨, dân Ai Cập bảo ¨Nhờ trí thông minh¨.  Đầu tiên các khối đá được kéo đến nơi thi công nhờ hệ thống đường lăn bằng  gỗ. Các khối đá xếp khéo léo không nhờ bất kì chất kết dính gì để tạo mặt bằng. Khi đế kim tự tháp đã tương đối cao, họ xây dựng dốc trượt bên hông rồi hàng chục người sẽ kéo dây ở phía đối diện lôi những phiến đá khổng lồ lên dốc. Họ sử dụng cơ cấu ròng rọc tuyệt mĩ.

Họ hỏi ¨Có gì ở Giza?¨

Thế giới bảo ¨Có kì quan thế giới cổ đại¨, dân Ai Cập bảo ¨Có tình cha con¨. Thứ không dễ gì có ở những kẻ có quyền. Ở Giza, 3 kim tự tháp hoành tráng nhất sừng sững giữa mênh mông cát dành cho Khufu, con trai, và cháu trai của ông. Vị Pharaoh của triều đại thứ 4 thời Old kingdom (Kheops) chiếm giữ kim tự tháp vĩ đại nhất. Rồi tới con trai ông Khafre trấn giữ kim tự tháp ở giữa cao nhất với đỉnh chóp nhẵn thín. Khafre đã hoàn thành kim tự tháp lớn cho cha và bé hơn cho mình để thể hiện sự tôn kính. Khuôn mặt con người tài năng này hiện hữu ở đầu đá của con nhân sư khổng lồ. Với khẩu súng thần công, Napoleon đập tan mũi Sphinx làm cho khuôn mặt thêm hoàn hảo. Sphix có lẽ đẹp là nhờ cái hốc ấy, như tượng Venus mĩ miều hay Balzac ngái ngủ đẹp vì cắt cụt 2 tay.

Chúng tôi tới, hồ hởi  ngắm nhìn Great Pyramid, chỉ chạm mắt vào đã thấy rân rân sống lưng. Nhảy lên lưng lạc đà làm một vòng Giza, dưới sự dẫn đường của những chú bé kháu khỉnh. Mặc dù lũ nhóc này cũng chẳng vừa, chúng đòi tiền bo ì xèo cả buổi. Chiều buông xuống tà tà, ánh chói lòa đã ở sau lưng, đoàn người lững thững như kẻ du mục. Tôi hét inh ỏi vì quá sợ hãi con vật hiền khô mà cao 2m. Lạc đà đi lên rồi xuống, băng sa mạc. Gió thổi cát mù. 7 kim tự tháp lừng lững nơi đó, làm tôi không tin vào mắt mình. Đời người cũng chỉ những phút huy hoàng đến vậy. Thật không gì tin nổi. Hơn cả một sự choáng ngợp, nghẹn thở, chỉ là … Ai Cập.

Advertisements

Lược sử Ai Cập (P1)

(Đây chỉ là phiên bản nghe lỏm và truyền miệng)

Chẳng ai tới Ai Cập vì  cái hiện đại của nó.

Họ tới vì Ai Cập cổ.

Chúng tôi cũng thế. Ai cập cổ đại lí thú tới nỗi 1 tuần ở đó về, đứa nào cũng xăm xăm vào hàng sách để lùng mua thêm kiến thức. Tôi đến đó khi không biết tí gì, khi trở về cũng chả biết gì hơn. Tất cả toàn là nghe lỏm từ mấy anh guide, từ mấy giờ ngồi tàu đọc lonely planet của Trang, từ thông tin wikipedia của Vân, hay từ Phượt của Duy. Giờ trong trí nhớ lộn tùng phèo của mình, tôi nghe tiếng nói khe khẽ¨Có một Ai cập cổ đại….¨

Kim tự tháp ở Giza – Cairo

PHẦN I: CÁC PHARAOH VĨ ĐẠI

Ai cập cổ đại dưới sự trị vì của các Pharaoh, được chia làm 3 thời kì: Old kingdom, Middle kingdom và New kingdom. Mỗi thời kì được 6 Pharaoh thi nhau cai trị. Câu chuyện của Pharaoh chỉ thực sự bắt đầu khi Ai cập là một khối. Xưa, Ai Cập cổ được chia thành 2 vùng rõ rệt: Hạ Ai cập (lower Egypt) và Thượng Ai cập (upper Egypt). Theo đúng như bản đồ thì Hạ Ai Cập nằm trên mạn bắc, còn vùng Thượng lại nằm ở phía Nam. Kì quặc, dân Ai Cập cổ không biết dùng la bàn, hay tại họ tôn sùng sông Nile nên để con sông đặt tên. Vùng mang tên Thượng do nó nằm ở thượng lưu Nile, tương tự với vùng Hạ. Nile mang sự sống, văn minh tới cho dân Ai Cập nên nó có quyền chia lãnh thổ.

Vùng Hạ Ai Cập với thủ đô Memphis ( giờ là Cairo), thờ thần Ptah – thần kĩ nghệ, và lấy cây sậy làm biểu tượng. Thân sậy với mặt cắt  tam giác mang biểu tượng lược giản của thần Ra – thần mặt trời ( vị thần tối cao của Ai Cập). Lá sậy xòe rộng như những tia sáng, cũng là hình ảnh thái dương, nên chẳng có gì là lạ khi sậy được coi là quốc hồn quốc túy. Theo con thuyền lau sậy đi dọc sông Nile, vùng Thượng Ai Cập lộ ra với chút khác biệt. Thủ phủ của nó là Thebes ( nay là Luxor), bảo hộ bởi thần Amun – vua của các vị thần. Hoa sen tinh khiết được thờ cúng như linh thực. Nên hình ảnh các nữ thần cầm sen không xa lạ gì trong hầu hết các hầm mộ. Sự mềm mại của sen, cứng cáp của sậy, với nút thắt bác ái tạo nên biểu tượng của Ai Cập thống nhất ( hình trên). Sự vĩ đại này được thực hiện bởi Namer – vị Pharaoh đầu tiên. Thậm chí để duy trì sự thống nhất này, ông đã phải bỏ rơi Thebes đến với Memphis cai trị những kẻ xa lạ. Đó là lúc quyền lực rọi sáng Memphis, để rồi trở lại Thebes khi những Ramses lên thay. Vì thế, giờ ở Cairo (Memphis xưa ) mọi người à ồ với những Kim tự tháp thì ở Luxor (Thebes xưa) , dân Ai Cập  thu hút khách nhờ Thung lũng vua và hoàng hậu.

18 vị vua Ai Cập, có quá nhiều để biết? Chẳng cần biết nhiều đâu, chỉ cần chút chút để tới đó không bị lạc lõng thôi.

Seti I và Ramses II, hẳn rồi, Pharaoh cha rất phong độ và Pharaoh con rất bảnh từ hoạt hình ¨Hoàng tử Ai Cập¨. Đến Ai Cập, tôi mới thực sự shock vì sự vĩ đại của Ramses II. Pharaoh của các Pharaoh. Ramses II lấy tên hiệu là Sara – đứa con trai bí mật của thần mặt trời, bởi ông tự cho mình hơn người. Thậm chí, Ramses II còn tự phong thần. Ông xây dựng các lăng mộ, đền thờ cho mình, ở đó tượng Ramses II và các vị thần như Ra, Ptah, Amun, sánh ngang vai nhau.  Abul Simbel là ví dụ điển hình, nơi các chiến công của Ramset II được khắc họa rõ nét, đặc biệt trận đánh Kadesh chống người Sudan. Sự tài giỏi của Ramses II là không thể chối cãi, cũng như tình yêu của ông dành cho vợ mình là Neferati ( đừng nhầm với Neferiti như tôi ấy). Neferati yêu kiều được bảo trợ bởi mẹ của các Pharaoh cùng các nữ thần, chễm trệ một đền thờ đẹp đẽ ngay cạnh Ramses II ở Abul Simbel. Bà luôn xuất hiện với mái tóc dài, váy mỏng lộ rõ vẻ đẹp cơ thể, tay cầm sen. Đặc biệt ngoài những chân dung nghiêng thông thường, có cả những bức vẽ chính diện Neferati, để lột tả hết sự xinh đẹp của vị hoàng hậu này. ( Trên ảnh là Ramses II cùng vợ Neferati tại đền Karnak – Luxor)

Pharaoh Kheops, hiển nhiên, bởi một trong 7 kì quan thế giới – Giza dùng để chôn cất vị Pharaoh này.

Tutankhamun, bởi hắn ta có cái lăng mộ đầy ngọc ngà châu báu, quan
tài toàn vẹn ba lớp, mặt nạ vàng sáng choang trong bảo tàng, chết trẻ và cái chết vẫn là ẩn số. Người bảo Tutankhamun chết vì bị đầu độc, kẻ bảo hắn chết vì vết thương nhiễm trùng do ngã ngựa gãy chân. Điều nào cũng hợp lí bởi Tutankhamun dám chống lại cha mình, khi lên ngôi đã thay đổi vị thần bảo trợ từ thần Atun thành thần Amun. ( Ảnh bên khi Tutankhamun không có mặt nạ vàng, ngôi nghiêm trang tại Karnak – Luxor)

Ngoài ra đến Luxor thăm thung lũng của các vị vua sẽ thấy ảnh hưởng của Ramset III rõ nét. Mộ của con trai của Ramset II vĩ đại còn nguyên vẹn trong lòng núi với những bức vẽ màu sắc tinh xảo. Mộ hoàng hậu và các con trai của ông cũng là nơi duy nhất mọi người được tham quan bên thung lũng các hoàng hậu.

Tôi thì tôi thích nhắc tới Hapchepsut – một nữ Pharaoh đúng hiệu. Hapchepsut từ một công chúa trở thành hoàng hậu khi lấy chính em trai  mình . Rồi bà lên ngôi khi chồng chết, trị vì 21 năm (có nơi bảo 16) tới khi bị cháu trai – con riêng của chồng cũng là con rể bà lật quyền. Hapchepsut tự xây cho mình khu đền nằm ngoài thung lũng hoàng hậu, tựa lưng vào thung lũng nhà vua, nhìn ra sông Nile xinh đẹp. Ở đó tượng của bà nam tính, nhìn y chang 1 Pharaoh thứ thiệt. Người đàn bà tham vọng này chẳng là vua, chẳng phải hoàng hậu, bà là tất cả.

Nhưng Hapchepsut chắc gì đã được mọi người biết nhiều như nữ hoàng Neferiti xinh đẹp. Hai con người này giống như Võ Tắc Thiên và Từ Hy Thái Hậu vậy. Neferiti được đồn là mẹ của Tutankhamun, hoặc cũng có thể chỉ là mẹ kế, có cánh tay quyền lực giấu nhẹm sau lưng mấy triều đại Pharaoh. Cùng Hapchepsut và Cleopatra, làm nên bộ ba nữ quyền trong lịch sử Ai Cập cổ.

Cleopatra thì đã lên phim ảnh quá nhiều rồi bởi chuyện tình bi thương của bà với Caeser vĩ đại hay tướng Antony. Người đã làm chao đảo đế chế La Mã này thực ra lại không phải là người Ai Cập. Nữ hoàng là người Marcedonia, bởi bà là hậu duệ của triều đại Ptolemiac, khởi đầu bởi pharaoh Ptolemy I .Vốn là tướng quân của Alexander đại đế, khi đức vua của mình bị ám sát ở Babylon, Ptolemy I đã khéo léo lên tiếm quyền. Ở Ai Cập, giờ nhắc về con người vĩ đại Alexander I, họ chỉ nhớ về thành phố Alexanderia (có thể cả ngọn hải đăng kiêu hãnh từng ở đó), nhưng nhắc về Ptolemy I, họ nhớ về cả một triều đại Pharaoh cuối cùng.

Trong sử sách, ngoài triều đại Ptolemiac và Alexander đại đế, những Pharaoh ngoại quốc còn ghi nhận những Pharaoh đặc biệt người Nubia ( black Pharaoh). Chính họ đã mang tới  sự phong phú, đa dạng, và độc đáo cho văn hóa Ai Cập. Để hàng ngàn năm sau, lũ chúng tôi vẫn phải há miệng thán phục. Thôi nào, cứ đóng miệng lại đã, chúng ta còn quá nhiều điều phải ngạc nhiên về người khổng lồ Ai Cập.

Ai Cập – không gì là không thể

“Cả những đứa trẻ cũng từng gặp
những giấc mơ lớn”
Lời ghi trên nôi

Trích từ  “Đaghextan của tôi” của Raxun Gamzatốp

 Và mình có một giấc mơ Ai Cập.

Ngày còn bé, chị em mình hay dán mắt lên VTV2 để xem những chương trình về xây dựng Kim tự tháp, về Imhotep vĩ đại, về các Pharaoh. Đêm nằm mơ trong sự hồ hởi của “When you believe” từ “Hoàng tử Ai Cập”, nhưng mình không bao giờ tin sẽ tới được đây. Vậy mà cuối cùng mình cũng đã tới cái vùng đất của thần thoại, của sự kì vĩ, và của những gì không tưởng. Thật kì diệu.

1. Chuyện cái visa:

Rằng thì mà là mình đặt chân lên đất Pháp ngày 7/11/2011 (cách mạng tháng 10 Nga đấy, không đùa đâu). Ngày 15/11/2011 mình mới nộp giấy tờ xin cái thẻ cư trú. Theo luật lệ Pháp củ chuối, thì tầm 4-5 tháng tính từ ngày nộp hồ sơ thì dân nhập nhằng như mình mới có cơ lấy thẻ. Tuy nhiên đó là bình thường có tầm 4-5 người làm việc, tháng 11,12 thì họ đi nghỉ hết, còn mỗi 1 anh sống chết với thủ đô Paris. Do đó, cơ hội lấy thẻ của mình được di dời tới vô hạn định. Vậy mà mình lỡ mua vé đi Ai cập từ hồi tháng…. 9 (lúc đang còn hít khói xe ở Hà Lội í). Vé mua rồi, không bỏ được, sống chết mình cũng phải sang Cairo vào lễ Giáng sinh.

Mình lọc cọc lên DSQ Ai Cập ở Paris, họ bảo “Không thẻ cư trú không đi đâu cả”

Mình lí nhí “Em có con visa Pháp 3 tháng còn hạn”

Họ bảo  “Thế được, người Việt Nam thì cứ phi thằng thôi, mua visa ở sân bay Cairo”

Mình sợ hãi “Thế lỡ em tới sân bay mà họ không cho đi thì làm sao ?”

Họ bảo “Sợ thì đừng đi nữa”

Mình ghét, bỏ về.

Mình lọ mọ gọi hỏi DSQ Ai Cập ở Marseille, họ bảo “ Mày là Việt Nam nhưng vẫn cần visa”

Mình hậm hực “Thế em cần những giấy tờ gì”

Họ bảo “Vé máy bay, passport và 25 euros thôi, đơn giản”

Mình mở cờ trong dạ dày “Dạ, để em gửi từ Paris xuống”

Họ bảo “ Tụi này chỉ lo cho dân miền Nam Pháp, không chơi Paris”

Vớ vẩn đừng hỏi. Mình thấy kẽ hở. Mình vội điền giấy tờ, gửi bưu điện xuống Marseille cùng địa chỉ giả của đứa bạn ở miền Nam nước Pháp.  Mình tự tin với trò dối trá, nhưng điền xong, bỗng phát hiện ra mình điền nhầm địa chỉ. Cũng may mọi việc vẫn trót lọt, visa được xuất xưởng chỉ sau 3 ngày. Thêm 3 ngày nữa để đứa bạn mình từ Nice gửi lên.Vậy là lên đường. Đội hình rất đẹp: 3 nam thanh (Chi, Duy, Duy), 3 nữ tú (Trang, Vân, mình) đến từ 3 quốc gia Bỉ, Pháp,Ý. Và chúng mình sẽ đi 3 thành phố Cairo, Aswan, Luxor. Chết thật, hình như mình hơi 3 hoa.

2. Chuyện chính trị bất ổn

Mình là chúa ghét mấy cái chuyện chính trị. Vì đọc báo mình toàn đọc mục chuyện cái xì ta nên hơi dốt vấn đề này. Thế mới có chuyện, mình toàn đi du lịch tới những điểm nóng.

Giáng sinh năm ngoái, mình mua vé đi Stockholm chơi, mua xong thì ở đó có nổ bom ở trung tâm. Trước khi sang Stockholm, mình ghé Rome ngắm Coloseo chút đỉnh, vừa rời khỏi đó chừng 4 tiếng thì có nổ bom trong metro. Giáng sinh năm nay, mình ghê gớm hơn, mua vé máy bay đi Ai Cập từ Bỉ (vé từ Brussels rẻ hơn từ Paris nhiều). Trước ngày sang ở Bỉ 1 tuần thì tại Liege xảy ra nổ bom. Mình coi như thoát chết ba lần. Người ta bảo quá tam ba bận.

Trước ngày bay 1 tháng, có nổ bom, bạo động ở Tahir, hàng loạt người chết ở Cairo. Trước ngày bay 1 tuần, có bầu cử lại. Trước ngày bay 2 ngày, không có khẳng định nơi đó bình yên. Mình đành dối mẹ là đi Đức. Trước ngày bay 1 ngày, mình qua Bỉ thì có đình công, không có tàu xe ra sân bay. Mình vẫn gan lì, đi chứ.

3. Chuyện khách sạn  cò kè

Vậy là sau bao nhiêu cái khó thì mình cũng đã ló tới Ai cập. Nếu được thì cứ đổi hết tiền ở sân bay cho khỏe, vì vào thành phố đi tìm chỗ đổi tiền cũng mệt mà giá y chang. (1e = 7.8 pounds)

Bạn bè dặn mình ở Ai Cập cái gì cũng phải trả giá, không bao giờ để mình là kẻ ngốc bị hớ, phải luôn là người tiêu dùng thông minh. Thế nên ở Ai Cập, mình tốn kha khá nước bọt để chơi mấy trò miệng lưỡi với họ. Nhất là đi chợ và taxi, thật mệt bã miệng.

Nhưng màn thách đấu đầu tiên là đánh giặc mồm với các anh quản lý Hostel. Sau 3 cái hostel mình đã trải qua ở đó,thì mình bít là giá phòng hostel cũng có thể xử đẹp, không tuân theo giá trên hostelworld hay hostelbooker. Khách sạn ở Aswan thì 100% không có wifi nên cũng đừng bất ngờ nếu tới đây lại nhớ quê nhà mình những năm 90. Còn đây là một ¨trận đánh ¨phổ cập của mình, Trang, Vân cùng mấy anh khách sạn.

Anh Mohamed (lấy đại cái tên phổ cập vì 80% trai Ai Cập tên Mohamed): “Anh có thể chuyển các em từ 2 phòng đơn thành 1 phòng to, sẽ tiết kiệm tiền hơn, giảm từ 350 pounds xuống 300 pounds” (con số là không đáng tin, mình quên số cụ thể nên viết bừa thôi)

Trang tỏ vẻ “Tiền không phải là vấn đề, vấn đề là 1 phòng to thì hơi bất tiện cho sinh hoạt, đợi nhau dùng toilet cũng mệt”

Anh Mohamed “Anh biết, vậy giảm thêm chút nữa, 270 pounds nhé “

Trang thiểu não “Thôi thế cũng được”

Mình nhảy vào “Anh thấy không số 270 chẳng đẹp gì, 250 mới đẹp”

Anh Mohamed quay sang hỏi Trang “Con bé này nó học accounting hay sao mà nghiện số. Anh không thể giảm hơn được nữa, anh phải đối xử công bằng với mọi người ở đây”

Mình hăng say “Anh định nghĩa thế nào là công bằng. Công bằng là giá rẻ cho người nghèo, giá phải chăng người giàu. Tụi em nghèo nên giá rẻ hơn là chuẩn rồi”

Anh Mohamed nhìn trời “Con nhóc này nó học ngoại giao, ngoại thương hay chính trị gì thế”

Mình thỏ thẻ “Em chỉ là một kẻ nghèo khổ”

Anh Mohamed nhìn chằm chằm “Quần áo tụi em đắt tiền thế kia, nghèo gì chứ”

Mình nhìn xuống, có vẻ xấu hổ “Áo em 5 pounds, quần 6 pounds, em rất rẻ tiền (I’m so cheap)” rồi chớp chớp.

Anh Mohamed cười sằng sặc “Thôi được, giảm cho tụi em giá cuối”

Đấy mệt lắm, chỉ vì chút tiền lẻ. 3 chàng trai thường hay ngồi chơi điện tử, trong khi chúng mình đánh giặc. Thật là một hậu phương vững chắc. Chúng mình đánh không chỉ ở tiền phòng mà còn ở giá đi tour. Thường thì tụi mình đăt tour ở khách sạn, để có các anh guide dẫn đi kể về di tích lịch sử. Đây đúng là vấn đề có thể cò kè rất mệt mỏi. Căn bản sau khi đi tour thì chúng mình phải bo cho các anh lái xe và guide, nên cố giảm được chút nào hay chút đó. Ở Ai Cập làm gì tụi nó cũng đòi bo hết, cứ làm như mình là tỉ phú Pháp ấy.

4. Chuyện đi tour nhập nhẹm

Ở Cairo tụi mình chỉ thuê tour 1 ngày đi thăm pyramids. Tour 100 pounds (sau khi mặc cả mỏi miệng) thì gồm có đi qua Saqquara coi kim tự tháp bậc, rùi ghé 1 quán bán hương liệu truyền thống (cố gạ tụi mình mua đồ ấ mà), rùi tới Dahsur coi kim tự tháp đỏ, sau đó chạy về Giza, cuối cùng chốt hạ ở 1 cửa hàng làm giấy papyrus. Gía vé vào cửa cho xe oto và người ở các địa điểm tụi mình phải chịu, đi lạc đà thì lại phải cãi nhau xin giá lần nữa.

Ở Aswan, tụi mình đi tour đến đảo Elephantine bằng motor boat, coi làng Nubia, có guide, được dẫn tới nhà truyền thống ăn 1 bữa tối, tất cả hết 80 pounds lận. Đây là vố lừa đau đớn nhứt dù anh guide rất tuyệt. Hiền và không đòi tiền bao giờ. Ngày hum sau thì tụi mình mua cái tour 120 pounds đi coi Abu Simbel, cái obelisk dở, high dam. Nói chung Abu Simbel thì là đỉnh cao còn high dam là vực sâu, rất tiếc tiền vì vào 1 thứ chán ngắt như vậy.

Ở Luxor, ngày đầu thì tụi mình thuê tour đi Karnak và Luxor temple. Cực kì tuyệt vời, hết có 80pounds thì phải. 2 ngôi đền hay ho nhứt mà mình từng đi ấy. Ngày hum sau tụi mình dậy từ 5h đi khinh khí cầu rùi đáp xuống thung lũng các nhà vua và hoàng hậu. Thung lũng hoàng hậu chả có gì ấy vì chỉ được đi xem mộ 2 hoàng tử của Ramset II, chả hiểu gì cả. Hapchepsut là cái đáng xem nhất, nhưng không thuộc cả 2 nơi trên. Mình nhớ mang máng là 90 pounds. Mình muốn nổ tung vì tiền mất, không thể nào yêu nổi các con số.

5. Chuyện tàu xe lọc xọc

Ở Cairo, taxi ¨dù¨ còn nhiều hơn ruồi ở Việt Nam. Thế nên đã đi thì phải bắt taxi trắng. Taxi trắng cũng có vài loại: loại có đồng hồ công tơ mét thì thoải mái con gà trống, cứ lên và đi thôi; loại không có đồng hồ thì phải cò kè trước khi lên xe. Taxi ở Cairo nói chung là rẻ, tầm 10-40 pounds cho 1 xe 4 người, tùy độ xa. Thậm chí xe 4 chỗ có thể nhét đến 6 như tụi mình đã làm, chả sao cả, mất thêm tí teo tiền và nước bọt thôi.

Ở Aswan đi taxi thì sẽ bị gọi là ném tiền qua cửa sổ, bởi ở đây có thêm kiểu mini bus và micro bus hết sức xì tin. Mini bus thì có thể chứa tầm 20 người, microbus thì tầm 10 người.  Xe sạch đẹp và mới hơn hẳn taxi. Chỉ 50 cents đến 1 pounds cho 1 người. Xe không có điểm đầu điểm cuối. Mình chỉ đưa cái địa chỉ mình cần đến, họ sẽ thả mình xuống đúng chỗ. Ghi nhớ, ở Ai Cập, họ dùng chữ giun dế, thế nên trước khi đi đâu, thường bảo tụi khách sạn viết cho cái tên theo kiểu giun dế để tụi lái xe taxi hay bus còn đọc được.

Điều ghi lòng tạc dạ là không bao giờ nhờ tụi khách sạn mua vé tàu xe giúp, vì tụi nó sẽ lấy tiền hoa hồng gấp khoảng 4 –  10 lần giá thật thôi (từ 5e lên 50e là thường).  Dù tụi khách sạn bảo là mua vé cực khó với dân du lịch, thì cứ Lượm thôi “Đùng đùng đùng, đoàng đoàng, anh vẫn đi”. Tiến ra thẳng ga mua vé, thường là 1 ngày trước khi đi mới mua được (thậm chí mua trên tàu luôn cũng xong). Nếu đi gần như từ Aswan đến Luxor thì cứ tàu hạng 2 là đẹp chuẩn rồi. Còn nếu đi xa lắc xa lơ như từ Cairo tới Aswan thì cứ ghế ngồi hạng 1, đảm bảo sạch đẹp hơn khách sạn, thoải mái hơn máy bay, mà rẻ bằng nửa vé nằm.

Ngoài ra ở Luxor có thể đi xe ngựa cho vui, đi khinh khí cầu cho khí thế (270 pounds/40 phút). Ở Aswan có thể đi felluca dọc Nile cho lãng mạn (10 pounds /1h). Ở Cairo có thể đi lạc đà qua sa mạc (100 pounds/1h). Ác liệt hơn chút có thể đi motor trên cát. Thật là cực kì ấy.

6. Chuyện ăn uống nhì nhằng

Đồ ăn Ai Cập nói chung dễ ăn, thậm chí còn ngon nữa ấy. Cứ leo vào nhà hàng ăn thịt lạc đà sốt vang, bò viên chiên, cừu nướng, gà quay cũng chỉ mất khoảng 5-7e/ 1 người. Tụi mình còn đi ăn buffet thoải mái, view nhìn ra Giza cũng chỉ 10e/ 1 nhóc thôi.

Mấy món đường phố cũng khá lắm. Koshari (Kushwari) (hỗn tạp những lentil, chick peas, macaroni, dấm, tương ớt, gạo nghe có vẻ thập cẩm nhưng hợp vị lắm) tầm 2-7 pounds 1 bát, ăn no tận cổ. Nước mía thì cứ 1pounds mà chiến, cực ngon (không dám quy ra euros vì tính ra cents lẻ tẻ quá). Món pizza Ai Cập cũng thơm ngon nhắm, khoảng 20-25 pounds 1 chiếc mà phải 3-4 người ăn mới hết, vì quá ngán. Tụi mình hay ăn pizza này ở GAD, ngon sạch rẻ. Ngán quá thì làm ly trà đen hoặc Hibicus chua loét là vực lại vị giác ngay. Để đêm còn hít hà mùi ngô, khoai nướng ở các xe dạo , rồi ổi vàng thơm nức từ các góc hàng hoa quả. Ai Cập làm tụi mình nhớ Việt Nam khủng khiếp ấy.

Pizza Ai Cập cùng Koshari

7. Chuyện biến không thành có (chỉ cần cái mồm )

Ai Cập ấy hả, dân tình cực kì thân thiện, đáng yêu, và kẹo dẻo nữa. Câu đầu tiên của 1 anh bán hàng luôn là “Em à, em tên gì? từ đâu đến?khách sạn ở đâu?” “Ah Việt Nam hả, chào mừng, chào mừng” blah blah rất đau đầu.

Đi chợ thì mình chỉ cần ngọt ngào 1 tẹo, như kiểu “Cô ấy dễ thương vậy thì anh phải giảm giá chứ” hay “Em biết anh tốt, thế thì anh giảm giá cho em đi”, “Em biết giá là phải thế, nhưng đó là cho thằng bạn em, cho em thì phải khác chứ” hoặc ” Thôi bác giữ lấy mà bán, cháu xin lỗi vì đã làm tốn thời gian” rồi giả vờ ra đi, là các bác sẽ í ới gọi lại “Để bác bán cho em”. Cứ tầm 1/4 giá là chấp nhận được rồi. Đấy, chả dễ gì lấy tiền của dân Việt mình đâu.

Đi bảo tàng, thì đầu tiên là đưa thẻ sinh viên ra, để được giảm giá 50%, nhưng phải là thẻ có ảnh rõ ràng. Nhiều nơi còn bắt phải thẻ ISIC (international student… ấy) mới cho giảm giá, ghê gớm lắm.

Còn đây là câu chuyện huyền thoại của mình. Một buổi chiều lộng gió, bọn mình chạy như ngựa tới bảo tàng Ai Cập. Bảo tàng đóng cửa lúc 4h, tụi mình chạm gót lúc 4:10. Cửa đóng then cài, mình đi loanh quanh mong tìm cách vượt rào. Bỗng có anh lính tuần

“Anh ơi cho em vào, mai em về VN rồi, chẳng còn cơ hội” mặt sụt sùi

“Em chạy ra kia hỏi đội trưởng của tụi anh đi” anh nhìn đầy cảm thông

Các anh lính mở cửa cho mình mình vào. Mình xăm xăm đi, để 5 đứa bạn ngoài cửa ngóng chờ. Mình tới trình báo với anh đội trưởng với cái mặt chực khóc tới nơi. Sau khi mình giãi bày nào là ngày cuối ở Ai Cập, nào là đi từ Việt nam sang đây rất khó (mình nói láo không chớp mắt), nào là mình chỉ ước được coi Tutankhamun, anh đội trưởng lạnh te “Anh cho các nhóc vào sân chơi chụp ảnh thôi, chứ phòng bán vé đóng cửa rồi, hông vào bảo tàng được”

Mình ngoắc các bạn vào “Cứ vào khuôn viên rồi tính tiếp”

Sau đó mình cùng Trang chạy tới phòng bán vé. Lại giải trình, lại sướt mướt, anh bán vé mở cửa “Đưa tiền đây anh cho vé”. Mình lại còn sụt sùi “Vé sinh viên anh nha”. 

Tụi mình như bay vào tiền sảnh, lại giải trình của anh bảo vệ “Cho chúng em 30 ph ngắm mình cái mặt nạ Tutankhamun thôi mà”. Anh bảo vệ như thiên thần, cười cho qua.

Thế là bọn mình đột nhập thành công, đi lòng vòng cả bảo tàng hàng tiếng đồng hồ vẫn xót xa “Ôi còn bao nhiêu thứ chưa kịp coi”

Qủa thật không chỉ bảo tàng mà còn cả Ai Cập, bao nhiêu thứ mình chưa kịp coi. Bao nhiêu điều tiếc nuối mà mình muốn quay lại. Không biết còn cơ hội không, nhưng đúng là không đi Ai Cập thì tiếc cả đời mất. Chuyện Ai Cập hả? mình có hàng bồ chuyện. Mình sẽ là Sheherazade (béo ú)  trong Nghìn lẻ một đêm (phiên bản 2012) thủ thỉ những chuyện dài bất tận.